<p class="ql-block">沿着长江读李白(五)</p> <p class="ql-block">仗剑出峡,辞乡望楚——读李白二十五岁三峡篇</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">小引</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">开元十三年,二十五岁的李白仗剑去国、辞亲远游。一叶孤舟自夔门启程,穿越瞿塘、巫峡,一路沿长江向东航行。雄峰夹江,猿声阵阵,巴蜀群山缓缓向后退去。舟至荆门,险峻峡谷消散,江汉平原豁然铺展。此段诗篇,一边是频频回望故土的绵绵乡愁,一边是少年奔赴楚天、闯荡四海的凌云意气,离情与壮志彼此缠绕。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">1.自巴东舟行经瞿塘峡,登巫山最高峰,晚还题壁</p><p class="ql-block">江行几千里,海月十五圆。</p><p class="ql-block">始经瞿塘峡,遂步巫山巅。</p><p class="ql-block">巫山高不穷,巴国尽所历。</p><p class="ql-block">日边攀垂萝,霞外倚穹石。</p><p class="ql-block">飞步凌绝顶,极目无纤烟。</p><p class="ql-block">却顾失丹壑,仰观临青天。</p><p class="ql-block">青天若可扪,银汉去安在?</p><p class="ql-block">望云知苍梧,记水辨瀛海。</p><p class="ql-block">周游孤光晚,历览幽意多。</p><p class="ql-block">积雪照空谷,悲风鸣森柯。</p><p class="ql-block">归途行欲曛,佳趣尚未歇。</p><p class="ql-block">江寒早啼猿,松暝已吐月。</p><p class="ql-block">月色何悠悠,清猿响啾啾。</p><p class="ql-block">辞山不忍听,挥策还孤舟。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">解读</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">舟过瞿塘,弃舟登临巫山之巅。攀援藤萝直上峰顶,天地开阔,万里云烟尽收眼底。暮色降临,山月缓缓升起,峡中猿鸣凄切动人。沉醉峡江壮丽风光,心中却难掩离别故土的不舍,终究整顿行装,重返航舟继续东行。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">2.宿巫山下</p><p class="ql-block">昨夜巫山下,猿声梦里长。</p><p class="ql-block">桃花飞绿水,三月下瞿塘。</p><p class="ql-block">雨色风吹去,南行拂楚王。</p><p class="ql-block">高丘怀宋玉,访古一沾裳。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">解读</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">夜宿巫峡江岸,猿鸣萦绕梦境。暮春江水裹挟落花奔流向东。途经巫山,遥想楚王神女的古老传说,追慕辞赋先贤宋玉。青年李白素来倾心文采,凭古迹而生遐想,暗藏才华待世人赏识的心愿。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">3.渡荆门送别</p><p class="ql-block">渡远荆门外,来从楚国游。</p><p class="ql-block">山随平野尽,江入大荒流。</p><p class="ql-block">月下飞天镜,云生结海楼。</p><p class="ql-block">仍怜故乡水,万里送行舟。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">解读</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">此行标志性篇章。船出荆门,连绵群山消失,无垠江汉平原铺展眼前。“山随平野尽,江入大荒流”写尽峡尽天开的壮阔。一心奔赴楚地,胸怀浩荡,奔流江水源自蜀乡,仿佛一路相伴相送,壮志满怀之时,乡愁悠悠不绝。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">4.荆门浮舟望蜀江</p><p class="ql-block">春水月峡来,浮舟望安极。</p><p class="ql-block">正是桃花流,依然锦江色。</p><p class="ql-block">江色绿且明,茫茫与天平。</p><p class="ql-block">逶迤巴山尽,摇曳楚云行。</p><p class="ql-block">雪照聚沙雁,花飞出谷莺。</p><p class="ql-block">芳洲却已转,碧树森森迎。</p><p class="ql-block">流目浦烟夕,扬帆海月生。</p><p class="ql-block">江陵识遥火,应到渚宫城。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">解读</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">驶过荆门,舟中回首西望。一江春水色调酷似故乡锦江。连绵巴山渐渐远去,楚天辽阔无际。与《渡荆门送别》互为呼应,一首向前眺望新天地,一首回身遥望蜀地家园,一顾一盼,道尽出峡之际复杂心绪。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">5.荆州歌</p><p class="ql-block">白帝城边足风波,瞿塘五月谁敢过。</p><p class="ql-block">荆州麦熟茧成蛾,缲丝忆君头绪多。</p><p class="ql-block">拨谷飞鸣奈妾何。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">解读</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">驻足荆州,效仿巴渝民间歌谣创作。借女子口吻诉说峡江行路艰险与绵长思念。李白常年航行川江,深知三峡风浪凶险。笔触跳出宏大山水,落笔人间烟火,体察寻常百姓的悲欢。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">6.江上寄巴东故人</p><p class="ql-block">汉水波浪远,巫山云雨飞。</p><p class="ql-block">东风吹客梦,西落此中时。</p><p class="ql-block">觉后思白帝,佳人与我违。</p><p class="ql-block">瞿塘饶贾客,音信莫令稀。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">解读</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">身在荆楚,魂梦飞向西方白帝城。远离蜀中旧友,山水重重阻隔。嘱托友人,峡中商旅往来频繁,切莫中断书信。纵然快意远行、心怀四方,漂泊游子依旧珍视故土情谊。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">7.秋下荆门</p><p class="ql-block">霜落荆门江树空,布帆无恙挂秋风。</p><p class="ql-block">此行不为鲈鱼鲙,自爱名山入剡中。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">解读</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">漫游荆楚数月,秋风再起,再度扬帆东向。诗人直抒胸臆:此番远行并非贪图安逸享乐,只为遍历天下名山。短暂驻足思索之后,心志愈发坚定,向着江东大地继续前行。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">小结</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">自夔门穿行三峡,直至荆门,是李白告别蜀地的一段旅程。雄峻峡谷、苍茫江水一路相伴。诗篇之中,有登高览胜的逸兴,有怀古幽思,有难以割舍的乡土眷恋。《秋下荆门》作为收束,明确前路所向,少年收拾心绪,整装奔赴江东,开启下一段漫游征程。</p> <p class="ql-block">《沿着长江读李白》下一篇</p><p class="ql-block">《扬帆东下,江东骋怀——读李白二十六岁江东诗篇》</p>