联题,湖湘奇才吴凤笙

竹林居士128

<p class="ql-block">文/竹林居士128</p><p class="ql-block">图/刘美球.黎兴旺.网络</p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">  吴獬(1841—1918),字凤笙,湖南临湘人,光绪己丑进士。治学探求经文本义,不固守学派成见。曾任荔浦知县,勤政肃弊,严禁赌风。归湘后执掌各地书院、师范学堂。戊戌维新之际,偕熊希龄(曾任国民政府总理)上书整顿书院,革新学制文风,广育寒门子弟。先后于湘鄂多地讲学,著《一法通》《不易心堂集》传世。张之洞盛赞其才:洞庭一湖水,唯凤笙饮一匙,我与诸公仅尝其涓滴耳。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">(1)</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">上联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">官守清操,济庶除奸,德政恩延西岭,荔浦衙庭经世范;</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">文开俚语,弘今涤旧,门生遍及东南,岳阳楼上读书声。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">(2)</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">上联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">济庶除奸,德政恩延西岭,荔浦衙前今有范;</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">开今涤古,门生遍及东南,洞庭湖上古无声。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">(3)</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">上联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">持廉肃政,禁赌亲民,荔浦施仁千载范;</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">博古传薪,扬清抑噪,湖湘设帐四方徒。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">(4)</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">上联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">四载为官,公正清廉除积弊;</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">八方讲学,崇文尚德育英才。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">(5)</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">上联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">讪势怜寒,力挺渔耕贫困子;</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">兴文革俗,广招白屋俊书生。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">(6)</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">上联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">销嫌于点化,乡邻和睦;</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">去弊以绳纲,百里风清。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">(7)</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">上联:千秋德义昭西岭;</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下联:盖世文风满洞庭。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> </span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">(8)</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">上联:四载仁心镌荔浦;</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下联:千秋文道耀潇湘。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> </span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">(9)</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">上联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">时势何为,熊共①陈疏,左侯②相聘,张督③窥文,刘璈④索记,谭公⑤泼墨怀贤,半世文坛悬雅望;</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下联:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">民忧可鉴,西南布政,荔浦施仁,潇湘授业,黉宇育才,闾巷诙谐化隙,一生傲骨守清操。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;"> </span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">注释</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;"> ①熊共陈疏:熊指熊希龄。戊戌维新之际,吴獬与熊希龄联名上书,痛陈书院积弊,倡议革新兴学,谋求救国之道。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">②左侯:左宗棠。左公惜才,曾遣使礼聘吴獬入幕府辅政,先生托辞婉拒,未赴征召。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;"> </span>③张督窥文:张之洞,总督张之洞慕吴獬才名,取《石头记》藏本抽去两页试其学识。吴獬阅残本,依文意补全脱页文字,与原文吻合,张之洞为之叹服,盛赞其博闻。</p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">④刘璈:临湘同乡先贤刘璈,兴建临湘塔,专程恳请吴獬撰写《临湘塔记》留存碑刻。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">⑤谭公:谭延闿。敬重先生德行才学,吴獬辞世后亲笔题写挽联:一官清誉留荔浦;半世春风满洞庭,并撰文称扬其德。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;"> </span></p>