<p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">【雅清书画】 </p><p class="ql-block"> 2026第7期/总153期</p><p class="ql-block">———————————————</p> <p class="ql-block">《风骨雅致题广博 情真意切理相融》</p><p class="ql-block"> ——行草明代七言绝句三十首</p><p class="ql-block"> 明代七言绝句承唐宋之韵而独开新境,其褪去盛唐雄浑、晚唐绮艳,以清雅隽永、意蕴沉实自成风骨,是明代诗歌极具生命力的体裁。明七绝不刻意雕琢辞藻,贵在情景真切、情理相融,兼具文人雅致与时代风骨,题材广博、气韵灵动。</p><p class="ql-block"> 明代诗坛名家辈出,各有其长。高启之七绝清新自然、意境空灵,尽显江南诗韵;于谦之诗作托物言志、刚正质朴,以笔墨抒家国情怀,风骨凛然;王世贞之作婉转流畅、意蕴悠悠,脱模拟之痕,自成天然神韵。</p><p class="ql-block"> 明之七绝相较于唐宋七绝另具特色,唐之绝句灵动奔放、气象万千,宋之绝句理趣充盈、思辨鲜明,而明七绝融唐宋之长,少浮华、多沉敛,将文人气节、生活意趣与人生哲思娓娓道来。</p><p class="ql-block"> 明七绝接续古典诗脉,拓宽了绝句的抒情与表意边界,其清丽文风与质朴格调深深影响后世诗词创作与审美取向,为古诗典绝句体系留下了浓墨重彩之篇章。本期书者有感于明七绝的独特艺术特色和朴实无华的语言魅力。选择明代按人气排序七绝前三十首,以行草逐帧书写,再现明诗温润醇厚的笔墨诗韵,与书友共享并供大家指正。</p><p class="ql-block"> 星空</p><p class="ql-block"> 2006.6.12</p><p class="ql-block">————————————————</p> <p class="ql-block">唐寅(唐伯虎)画像</p> <p class="ql-block">唐寅(1470年3月6日-1524年1月7日),字伯虎,后改字子畏,号六如居士、桃花庵主等,南直隶苏州府吴县人,明代著名画家、书法家、诗人。其先祖为前凉陵江将军唐辉,唐初唐俭随李渊起兵封莒国公,故唐寅自称“鲁国唐生”;明代祖辈唐泰死于土木堡之变,家族定居苏州。唐寅十六岁中府试第一,二十八岁中南直隶乡试解元,次年因弘治十二年(1499年)会试泄题案牵连入狱,被黜为吏,仕途断绝。此后游历江湖,以诗文书画为生,晚年生活困顿,五十四岁病逝。他与沈周、文徵明、仇英并称“吴门四家”,亦属“明四家”;诗文与祝允明、文徵明、徐祯卿并称“吴中四才子”。其画风融南北宗于一体,山水、人物、花鸟皆精,书法俊逸秀拔,取法赵孟頫,诗文才情横溢,著有《六如居士全集》。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">————————————————</p> <p class="ql-block">书者照</p> <p class="ql-block">———————————————— </p><p class="ql-block"> 明代七言绝句三十名篇(按后世传唱人气由高→低排序)排序依据:课本收录度、民间流传度、历代诗选入选频次、文学史评价等。</p><p class="ql-block"> 明七绝三十首目录</p><p class="ql-block">1. 于谦《石灰吟》</p><p class="ql-block">2. 唐寅《画鸡》</p><p class="ql-block">3. 戚继光《马上作》</p><p class="ql-block">4. 陈子龙《渡易水》</p><p class="ql-block">5. 于谦《入京》</p><p class="ql-block">6. 徐渭《题墨葡萄图》</p><p class="ql-block">7. 王守仁《泛海》</p><p class="ql-block">8. 唐寅《题秋风纨扇图》</p><p class="ql-block">9. 李攀龙《塞上曲》</p><p class="ql-block">10. 徐祯卿《偶见》</p><p class="ql-block">11. 杨基《天平山中》</p><p class="ql-block">12. 沈周《题画》</p><p class="ql-block">13. 袁凯《客中夜坐》</p><p class="ql-block">14. 高启《宫女图》</p><p class="ql-block">15. 杨慎《出塞》</p><p class="ql-block">16. 祝允明《新春日》</p><p class="ql-block">17. 宗臣《过钓台》</p><p class="ql-block">18. 文徵明《春晴》</p><p class="ql-block">19. 袁宏道《西湖》</p><p class="ql-block">20. 张煌言《野人饷菊有感》</p><p class="ql-block">21. 张羽《秦淮晚眺》</p><p class="ql-block">22. 钟惺《宿浦口》</p><p class="ql-block">23. 解缙《赴广西别甥彭云路》</p><p class="ql-block">24. 李梦阳《塞上》</p><p class="ql-block">25. 谢榛《秋闺》</p><p class="ql-block">26. 夏完淳《忆母》</p><p class="ql-block">27. 柳如是《春日》</p><p class="ql-block">28. 钱谦益《金陵后观棋》</p><p class="ql-block">29. 郑成功《复台》</p><p class="ql-block">30. 徐贲《雨后慰池上芙蓉》</p> <p class="ql-block">——————————</p><p class="ql-block">1. 于谦《石灰吟》</p><p class="ql-block">千锤万凿出深山,烈火焚烧若等闲。</p><p class="ql-block">粉骨碎身浑不怕,要留清白在人间。</p><p class="ql-block">(明代七绝传世第一名)</p> <p class="ql-block">2. 唐寅《画鸡》</p><p class="ql-block">头上红冠不用裁,满身雪白走将来。</p><p class="ql-block">平生不敢轻言语,一叫千门万户开。</p><p class="ql-block">(孩童启蒙名篇)</p> <p class="ql-block">3. 戚继光《马上作》</p><p class="ql-block">南北驱驰报主情,江花边月笑平生。</p><p class="ql-block">一年三百六十日,多是横戈马上行。</p><p class="ql-block">(军旅千古绝唱)</p> <p class="ql-block">4. 陈子龙《渡易水》</p><p class="ql-block">并刀昨夜匣中鸣,燕赵悲歌最不平。</p><p class="ql-block">易水潺湲云草碧,可怜无处送荆卿。</p><p class="ql-block">(明末爱国七绝压卷之作)</p> <p class="ql-block">5. 于谦《入京》</p><p class="ql-block">绢帕麻菇与线香,本资民用反为殃。</p><p class="ql-block">清风两袖朝天去,免得闾阎话短长。</p><p class="ql-block">(成语“两袖清风”出处)</p> <p class="ql-block">6. 徐渭《题墨葡萄图》</p><p class="ql-block">半生落魄已成翁,独立书斋啸晚风。</p><p class="ql-block">笔底明珠无处卖,闲抛闲掷野藤中。(题画诗巅峰)</p> <p class="ql-block">7. 王守仁《泛海》</p><p class="ql-block">险夷原不滞胸中,何异浮云过太空。</p><p class="ql-block">夜静海涛三万里,月明飞锡下天风。</p><p class="ql-block">(心学哲理名作)</p> <p class="ql-block">8. 唐寅《题秋风纨扇图》</p><p class="ql-block">秋来纨扇合收藏,何事佳人重感伤。</p><p class="ql-block">请把世情详细看,大都谁不逐炎凉。</p><p class="ql-block">(讽世传世名作)</p> <p class="ql-block">9. 李攀龙《塞上曲》</p><p class="ql-block">白羽如霜出塞寒,胡烽不断接长安。</p><p class="ql-block">城头一片西山月,多少征人马上看。</p><p class="ql-block">(明代边塞七绝标杆)</p> <p class="ql-block">10. 徐祯卿《偶见》</p><p class="ql-block">深山曲路见桃花,马上匆匆日欲斜。</p><p class="ql-block">可奈玉鞭留不住,又衔春恨到天涯。</p><p class="ql-block">(吴中清丽小诗典范)</p> <p class="ql-block">11. 杨基《天平山中》</p><p class="ql-block">细雨茸茸湿楝花,南风树树熟枇杷。</p><p class="ql-block">徐行不记山深浅,一路莺啼送到家。</p><p class="ql-block">(明初田园第一名篇)</p> <p class="ql-block">12. 沈周《题画》</p><p class="ql-block">碧水丹山映杖藜,夕阳犹在小桥西。</p><p class="ql-block">微吟不道惊溪鸟,飞入乱云深处啼。</p><p class="ql-block">(吴门画诗代表)</p> <p class="ql-block">13. 袁凯《客中夜坐》</p><p class="ql-block">落叶萧萧江水长,故园归路更茫茫。</p><p class="ql-block">一声新雁三更雨,何处行人不断肠。</p><p class="ql-block">(明初乡愁绝唱)</p> <p class="ql-block">14. 高启《宫女图》</p><p class="ql-block">女奴扶醉踏苍苔,明月西园侍宴回。</p><p class="ql-block">小犬隔花空吠影,夜深宫禁有谁来。</p><p class="ql-block">(高启七绝代表作,替换原五绝)</p> <p class="ql-block">15. 杨慎《出塞》</p><p class="ql-block">秦时明月玉弓悬,汉塞黄河锦带连。</p><p class="ql-block">都护刀头空岁月,谁家少妇梦狼烟。</p><p class="ql-block"><br></p> <p class="ql-block">16. 祝允明《新春日》</p><p class="ql-block">拂旦梅花发一枝,融融春气到茅茨。</p><p class="ql-block">有花有酒有吟咏,便是书生富贵时。</p><p class="ql-block">(吴中闲情名篇) </p> <p class="ql-block">17. 宗臣《过钓台》</p><p class="ql-block">高台寥落枕寒流,千载清风在此丘。</p><p class="ql-block">一自客星辞汉去,满山明月不须秋。</p><p class="ql-block">(怀古佳作)</p> <p class="ql-block">18. 文徵明《春晴》</p><p class="ql-block">细雨疏疏作嫩晴,小窗幽寂鸟声声。</p><p class="ql-block">闲看门外春波绿,一径杨花满市轻。</p> <p class="ql-block">19. 袁宏道《西湖》</p><p class="ql-block">潋滟波光接远天,桃花夹岸漾春烟。</p><p class="ql-block">画船载取春光去,散落余香满客肩。</p><p class="ql-block">(公安派白话清新代表)</p> <p class="ql-block">20. 张煌言《野人饷菊有感》</p><p class="ql-block">战罢秋风笑物华,野人偏自献黄花。</p><p class="ql-block">已看铁骨经霜老,莫遣金心带露斜。</p><p class="ql-block">(遗民咏物名作)</p> <p class="ql-block">21. 张羽《秦淮晚眺》</p><p class="ql-block">赤阑桥下晚烟生,烟里疏灯隔水明。</p><p class="ql-block">一片秦淮秋月色,夜深犹照棹歌声。</p><p class="ql-block">(明初秦淮写景)</p> <p class="ql-block">22. 钟惺《宿浦口》</p><p class="ql-block">孤舟寒水碧漫漫,夜久渔灯一点残。</p><p class="ql-block">两岸芦花秋瑟瑟,满篷风露渡江寒。</p><p class="ql-block">(竟陵派幽冷诗风)</p> <p class="ql-block">23. 解缙《赴广西别甥彭云路》</p><p class="ql-block">多情为我谢彭郎,采石江深似渭阳。</p><p class="ql-block">相聚六年如梦过,不如昨夜一更长。</p><p class="ql-block">(亲情七绝)</p> <p class="ql-block">24. 李梦阳《塞上》</p><p class="ql-block">黄河白草莽萧萧,九月寒沙冻射雕。</p><p class="ql-block">猎马夜归边月黑,戍楼羌笛怨中宵。</p><p class="ql-block">(前七子边塞)</p> <p class="ql-block">25. 谢榛《秋闺》</p><p class="ql-block">枫叶萧萧露满衣,孤砧敲月雁南飞。</p><p class="ql-block">边关千里音书断,夜夜寒灯梦不归。</p><p class="ql-block">(闺怨名篇)</p> <p class="ql-block">26. 夏完淳《忆母》</p><p class="ql-block">孤灯夜雨客愁新,万里云山隔老亲。</p><p class="ql-block">血泪暗挥笺纸上,寸心遥寄故园春。1</p> <p class="ql-block">27. 柳如是《春日》</p><p class="ql-block">裁红晕碧泪漫漫,南国春来正薄寒。</p><p class="ql-block">此去柳花如梦里,向来烟月是愁端。</p> <p class="ql-block">28. 钱谦益《金陵后观棋》</p><p class="ql-block">寂寞枯枰响泬寥,秦淮秋老咽寒潮。</p><p class="ql-block">白头灯影凉宵里,一局残棋见六朝。</p> <p class="ql-block">29. 郑成功《复台》</p><p class="ql-block">开辟荆榛逐荷夷,十年始克复先基。</p><p class="ql-block">田横尚有三千客,茹苦间关不忍离。(郑成功唯一传世七绝)</p> <p class="ql-block">30. 徐贲《雨后慰池上芙蓉》</p><p class="ql-block">池上新晴偶得过,芙蓉寂寞照寒波。</p><p class="ql-block">相看莫厌秋情薄,若在春风怨更多。</p><p class="ql-block">(明初咏物小诗)</p> <p class="ql-block">————————————————</p><p class="ql-block">【雅清书画】(雅清书画院内刋)</p><p class="ql-block">编辑:【雅清书画】编辑部</p><p class="ql-block">《雅清书画院暨墨雅工作室(组织机构)》</p><p class="ql-block">名誉顾问(姓氏笔划为序):</p><p class="ql-block"> 古林华 杜锡瑞 熊基权 </p><p class="ql-block">名誉院长:刘杨 安建新</p><p class="ql-block">特聘研究员(姓氏笔划为序):</p><p class="ql-block"> 马英杰 刘秀改 刘俊田 杨 钧</p><p class="ql-block"> 赵其信 赵金锁 郭元振 郝雨勤</p><p class="ql-block"> 常连顺 谢志安</p><p class="ql-block">顾问: (姓氏笔划为序)</p><p class="ql-block"> 于 兴 王福辰 王澜君</p><p class="ql-block"> 孟曙光 郭文华 曾凤岚</p><p class="ql-block">特聘书画教师:薛殿运 王玲</p><p class="ql-block">院长:焦万存</p><p class="ql-block">执行院长: </p><p class="ql-block"> 吕双增 董俊学 郝廷文 苟志俊</p><p class="ql-block"> 张晓娜</p><p class="ql-block">副院长:陈淑峰 李亚琴 李英华</p><p class="ql-block">秘书长:郝廷文(兼)</p><p class="ql-block">副秘长:李英华(兼)</p><p class="ql-block">办公室主任: 李英华(兼)</p><p class="ql-block">办公室副主任:</p><p class="ql-block"> 孙玲 张淑芳 刘惠敏 孙秀玲</p><p class="ql-block">图书管理员:刘惠敏(兼)</p><p class="ql-block"> 孙玲(兼)张淑芳(兼)</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">———————————————</p>