一音奇文

文锦

<p class="ql-block">语言大师赵元任最著名的“一音奇文”是 《施氏食狮史》(全文字音皆为 shī/shí/shǐ/shì),全文 96 字:</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">《施氏食狮史》 </p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block"><span style="font-size:15px;">原文:</span></p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">石室诗士施氏,嗜狮,誓食十狮。</p><p class="ql-block">氏时时适市视狮。</p><p class="ql-block">十时,适十狮适市。</p><p class="ql-block">是时,适施氏适市。</p><p class="ql-block">氏视是十狮,恃矢势,使是十狮逝世。</p><p class="ql-block">氏拾是十狮尸,适石室。</p><p class="ql-block">石室湿,氏使侍拭石室。</p><p class="ql-block">石室拭,氏始试食是十狮尸。</p><p class="ql-block">食时,始识是十狮尸,实十石狮尸。</p><p class="ql-block">试释是事。 </p> <p class="ql-block"> (赵元仼)</p> <p class="ql-block"><span style="font-size:15px;">译文:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">石头屋里有位姓施的诗人,爱吃狮子,发誓要吃十只。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">他常去市场找狮子。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">十点钟,刚好十只狮子到市场。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">这时,施先生也正好到市场。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">他看准这十只,用弓箭射死了它们。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">他拾起十狮尸,回到石室。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">石室潮湿,他叫仆人擦干净。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">擦好后,他才试着吃这十只狮子。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">吃时才发现:原来不是真狮子,是十只石狮子。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:18px;">请解释这件事。</span></p> <p class="ql-block">  我们现在使用的汉语拼音,其实当年差点直接代替汉字。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block"> 民国时期,很多文人认为:汉字太难、阻碍普及教育、文盲太多。主张废掉方块字,改用拉丁字母拼音文字。其中最关键的人物就是瞿秋白。他在苏联期间,牵头制定了中国拉丁化新文字方案。主张:彻底废除繁体方块汉字,全民改用拉丁字母拼写汉语,不标声调、简单易学,专门用来扫盲、普及大众文化。后来吴玉章、林伯渠等人加以完善。这套方案在海外华人、革命根据地一度推广试用。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block"> 虽然后来没有废掉汉字,但瞿秋白的拉丁化思路,直接影响了后来《汉语拼音方案》的创制,成为今天拼音字母体系的重要源头。a</p> <p class="ql-block">  然而,当年若真废除了方块汉字,弊端是显而易见的。后辈将看不懂中华上下五千年历史文献,何以传承悠久的历史文化?!还有:方块字一音多字(多义)的简明而绝妙的表达形式如上述《施氏食狮史》将不复存在;中国韵律美的各类诗词将无以继承和创新;……</p>