我的除夕:山梨水,故乡的滋味

杜玉祥

<p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">山梨水,故乡的滋味</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">昨天在下营子韩家村边,我发现一树未落果的山里红。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">这个季节,山里的野葡萄、猕猴桃、山梨都经了寒霜,风干在枝头。摘一颗放进嘴里,那股酸、那股甜,瞬间漫过五脏六腑。我曾吃过积雪下的山里红,那份天然纯正的酸甜,至今回味无穷。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">今天是周一,我还是选择休息——只为口袋里的山里红。我想一个人静静熬一壶山梨水,慢慢品尝,安抚我那颗未曾泯灭的童心。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">转眼间离乡经商已十余年,每逢周一,便要投入紧张的工作。翻开这些年的日记,一个个周一历历在目:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">1994年3月21日,儿子上学,我特意给他10元;那天家里买菜只用了5.6元。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">1995年4月10日,周一,两个执法部门的人来到我当时的小店,一顿饭花去150元,却仍要罚款3000元。托亲戚说情,最终没去交罚款。可领回被扣的商品时,竟少了3箱贵重货品;更不必说检查中,被某位处长顺手拿走的一套线装书。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">1996年7月15日,周一,给某企业送货……</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">原来,从1993年起,我便被卷入风大浪急的生活洪流,身不由己,日记也就此中断。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">1985年2月18日,星期一,后来我才知道,正是这一天,国家决定开辟长江三角洲、珠江三角洲、闽南厦漳泉三角地区三个沿海经济开放区。我启用的新日记本里,起初抄的是莱蒙托夫、歌德、李贺的诗句,还有李大钊的诗文,夹杂着在乡里工作的流水账。这本日记一直写到1989年12月31日,里面还有我写的小说,最后一篇是关于一次重要讲话的随感。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">写完随感的第二天,我走进近乎原始森林的深山。那时的我,仍心怀远大抱负,每年年末都会独自进山,写下对一年的自省与评鉴,其中一篇还发表在《抚顺日报》副刊。那时的时光,真正属于我自己。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">落雪了,农村开始猫冬。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">临近过年,家里招待客人不用茶水,端上桌的,是用野生山里红皮和山梨干熬煮的山梨水。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">平日日子清汤寡水,一到新年,大鱼大肉,饮食无度,肠胃便受不了。人们就喝山梨水解腻,条件一般的放点儿糖精,家境好些的就放白砂糖。山梨水,是贯穿我整个青少年时代的“高档饮品”,平日不敢奢望,只有过年才能喝上。老人们围坐在黄泥火盆旁,卷着关东旱烟,说古谈今;孩子们围在一边,等着喝山梨水,却也不能放开量畅饮。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">大概是1987年,落雪后我还进山采过山里红。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">春节前后,我去过一个叫小牛家沟的地方。满山白雪皑皑,沟里的草甸上,一人多高的磨盘柳被山泉蒸腾的水汽笼罩,宛如银装素裹的天然盆景。向阳的坡地上,成群山雀叽叽喳喳觅食,脚下的积雪发出吱吱嘎嘎的声响。山上放蚕人留的茧场,黄柞树叶挂着残雪,风一吹,哗哗作响,像流水一般。我自己编词,套上当时流行的曲调,在空旷的山谷里放声高唱:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">富尔江畔高高的山冈,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">达子香花含苞待放,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">阳光哺育你成长,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">你伴我走过美好时光。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">那天,我遇见了儿时的邻居、童年伙伴,他正在山上割架条,准备来年春天种云豆。想起小时候,我们曾一起编歌,调侃体罚他的老师;长大后,却渐渐生分。他大过年的上山干活,我大过年的上山游逛——如今该叫“户外运动”。两人都有些拘谨,我连忙找话,聊些庄稼农事。后来,我写了一篇《冬闲变冬忙——记某某村某某》的新闻稿,被新宾人民广播电台采用。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">我把山里红和山梨干洗干净,放进水壶熬煮,特意用了绵白糖。水开后尝一口,不是记忆里的味道;再熬久一些,味道依旧寡淡,远没有印象中那般香浓醇厚。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">看着桌上摆着的营养快线、冰红茶空瓶,我忽然心生疑惑:这些年,我的味蕾是不是早已被各种香精、糖精、色素驯化,变得麻木粗糙,再也品不出山梨水里,那最踏实、最真切的故乡滋味?</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">故乡的滋味,从来不在糖水里,而在回不去的时光里。</span></p> <p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">·兴京怀古</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">辽左晴开,五岭凝苍,万柳摇波。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">望肇原淑景,松烟缥缈;梵钟古渡,禅意轻罗。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">砥柱擎天,牛礁枕月,健笔凌霄气郁峨。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">清溪绕,看鱼穿石涧,碧影横柯。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">雄藩如此奇多,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">引龙脉绵延入浩歌。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">喜潜流通岳,清源毓秀;温泉漱玉,瑞霭纷和。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">千嶂涵灵,百川奔竞,长护兴京岁月摩。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">逢嘉节,数今朝胜概,独冠山河。</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">兴京八景:</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">陵山春色、皇寺晚钟,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">砥柱擎天、石牛卧月,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">笔锋摩汉、山洞藏溪,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">伏水穿山,暖泉冻树。</span></p>